Konuşma Nasıl Yazılır? Adım Adım Rehber
İlgi çekici ve bilgi dolu konuşmalar yapabilmek, günümüz dünyasında en çok değer gören becerilerden biridir. Sahneye çıktığında kendini rahat hisseden ve insanların dinlemekten keyif aldığı şekilde konuşan kişilere imreniyor musun? İyi haber şu: Hiç kimse etkili konuşma konusunda doğuştan usta değildir. Başarılı sunumların arkasında genellikle özenli bir hazırlık vardır. Kusursuz bir konuşmanın nasıl yazılacağını keşfet.
Konuşma nedir?
Konuşma, bir topluluk karşısında sunulmak üzere hazırlanan sözlü anlatımdır. Temel amacı, konuşmacının görüşünü ortaya koymak ve dinleyicileri belirli bir bakış açısına ikna etmektir.
Konuşmalarla sık sık karşılaşırız: konferanslarda olduğu kadar aile kutlamalarında ve özel gün etkinliklerinde de konuşmalar yapılır.
İyi bir konuşma, dinleyicileri belirli tepkiler vermeye yönlendirmelidir. Aynı zamanda onları konu hakkında belirli bir tutum almaya teşvik etmelidir.
İyi bir konuşma nasıl hazırlanır?
Konuşma sözlü bir anlatım türü olsa da, sunulmadan önce metninin yazılı olarak hazırlanması gerekir.
Çalışmaya başlamadan önce birkaç noktayı göz önünde bulundurmalısın:
- konuşmanı kime yönelteceğini düşün – bu, dinleyicilere uygun dili ve kelime dağarcığını seçmeni sağlar; Platon’un şu sözünü hatırla: “Bir konuşmacının ölçüsü konuşan değil, dinleyendir”;
- konuşmanın amacını belirle – amaç, dinleyicilerin bir konuya ilgisini çekmek veya belirli bir mesele hakkındaki düşüncelerini değiştirmelerini sağlamak olabilir;
- hazırladığın konuşmaya açık ve anlaşılır bir yapı kazandır – öne sürdüğün her tezi uygun ve mantıklı argümanlarla destekle.
Yukarıdaki konuları dikkatle değerlendirmek, ilgi çekici bir anlatım oluşturma yolunda önemli bir adımdır. Hem içeriği hem de anlatım biçimiyle “kalabalıkları peşinden sürükleyecek” bir konuşmanın nasıl yazılacağını öğren.
Konuşma nasıl yazılır? Anlatım şeması
İyi konuşmalar genellikle belirli bir şemaya göre hazırlanır. Bir konuşma çoğu durumda şu bölümlerden oluşur:
- başlık – bilgilendirici olmalı, aynı zamanda merak uyandırmalı ve dinleyicilerin dikkatini çekmelidir;
- selamlama – konuşmanın başında kullanılan, etkinliğin amacına ve niteliğine uygun kısa ve nazik bir ifadedir; örneğin “Sevgili Öğrenciler” veya “Değerli Konuklar”;
- giriş – konuşmaya başlangıç bölümüdür; konuyu genel hatlarıyla tanıtmak ve dinleyicilerin belirli bir konuya ilgisini çekmek için ideal yerdir;
- gelişme – konunun özünü ayrıntılı biçimde sunmaya, tezleri ve argümanları, gerektiğinde karşı argümanları açıklamaya yarayan bölümdür;
- sonuç – anlatımın özetlendiği, çıkarımların ve sonuç cümlelerinin sunulduğu bölümdür.
Teoride durum böyle. Peki pratikte konuşma nasıl yazılır? Bu konuda birkaç pratik bilgiye göz atalım.
Giriş – konuşmanın başarı anahtarı
İyi bir giriş, ürün ambalajı gibidir: Bütünü “açıp incelemeye” teşvik etmelidir. Dinleyicileri daha ilk anda etkileyecek bir alıntıyla, şakayla, soruyla veya kısa bir hikâyeyle başlayabilirsin.
Genellikle “konuşmanın sonu mümkün olduğunca başına yakın olmalı” ilkesine uygun hareket etmek de işe yarar. Konuşmaya anlatımın ana fikriyle başlamak, dinleyicilerin ilgisini çekmek için yaygın ve etkili bir yöntemdir.
Konuşmanın girişini yazarken “benim adım…”, “size … hakkında konuşmak istiyorum” veya “yani…” gibi basmakalıp ifadelerden kaçınmak gerekir.
Gelişme – konunun özünü anlaşılır biçimde sunmak
Konuşmacı, gelişme bölümünde daha önce ortaya koyduğu tezlerin doğruluğunu destekleyen argümanları sunar. Bu bölümü hazırlarken anlatımın mantıksal bir düzene sahip olmasına dikkat etmek gerekir. Sunulan her görüş, belirli örneklerle desteklenmelidir.
Uzun bir anlatım hazırlıyorsan, konuşma sırasında dinleyicilerin sıkılmaması için elinden geleni yapmalısın. Bu durumda şiş kebap yöntemini uygulamak oldukça iyi bir çözüm olabilir. Yöntemin temelinde, önemli içerikleri daha hafif, hatta zaman zaman mizahi ifadelerle dönüşümlü olarak sunmak vardır. Böylece dinleyicilerin ilgisi uzun süre korunur.
Sonuç – pastanın üzerindeki krema
Konuşmanın son anları, en önemli tezleri özetlemek ve uygun çıkarımlara ulaşmak için en iyi zamandır.
Konuşmanın sonunda, konuyla bir şekilde bağlantılı duygusal bir kişisel hikâyeyi dinleyicilerle paylaşabilirsin. Belirli eylemlerde bulunmanın veya bulunmamanın sonuçlarını gösteren çarpıcı bir final cümlesi de kullanılabilir. Son cümlede, dinleyicilere konuşmanın tamamına yön veren en önemli düşünceyi hatırlatmak iyi olur.
Örnek konuşmalar
Aşağıda birkaç kısa örnek sözlü anlatım sunuyoruz.
Düğünde sağdıcın konuşması
Herkese merhaba,
Bugün mikrofonu elime verdiler; geleneğe göre komik, duygusal ve en önemlisi sıkıcı olmayan bir şeyler söylemem gerekiyor. Üçünden en az ikisini başarmaya çalışacağım.
[Damat Adı]’nı uzun zamandır tanıyorum. Ergenlikte yaptığımız saçmalıkları, yetişkinliğin ilk yıllarını ve hiçbirimizin tekrar etmek istemeyeceği birkaç kararı birlikte geride bıraktık. Ama [Gelin Adı] hayatına girdiğinde onda bir şeyler değişti.
Birdenbire çamaşır yıkamaya ya da annesinin doğum günlerini hatırlamaya başlamasından söz etmiyorum (gerçi belki biraz o da vardır). Gelecekten bahsetme biçimi değişti. “Bakalım ne olacak” diyen biri olmaktan çıkıp “biz yaparız”, “biz gideriz”, “bizim evimiz” demeye başladı.
Aşkın özü de bu, değil mi? Artık sadece “ben” ve “benim” dememek. “Biz” diyebilmek. Kendini; ilgi alanlarını, mizah anlayışını ve bağımsızlığını kaybetmeden yine de biriyle birlikte olmayı seçmek. Mecbur olduğun için değil, istediğin için.
Şerefinize. Birlikte ve kendiniz olarak yaşayacağınız geleceğin şerefine.
Öğretmenin okul yılının kapanışındaki konuşması
Sevgili Öğrenciler,
Okul yılı sona erdi; birçoğunuz için bu, çantayı dolabın en derin köşesine kaldırma vaktinin geldiği anlamına geliyor.
Ama ayrılmadan önce bir an durup geride bıraktıklarınıza bakmanızı istiyorum.
Çünkü geride yalnızca sınavlar ve dersler kalmadı. Sohbetler, anlaşmazlıklar, koridorlardaki kahkahalar ve belki sadece sizin fark ettiğiniz küçük başarılar da geride kaldı. O küçük başarılar, özgüveninizi oluşturan şeylerdir.
Matematik, Türk dili ve edebiyatı, tarih öğrendiniz; ama aslında birbirinizi de öğrendiniz. Sabretmeyi, iletişim kurmayı ve sorumluluk almayı. Bunlar, müfredatta yer almayan ama hayat boyu sürecek derslerdir.
Sizinle notlarınız için değil, bu yıl boyunca dönüştüğünüz kişiler olduğunuz için gurur duyuyorum.
Size iyi tatiller diliyorum. Gerçekten dinlenmenizi sağlayacak, ama aynı zamanda zihninizde eylülde geri dönmeye değer en az bir soru bırakacak tatiller olsun.
Sektör konferansında CEO konuşması
Hepinize iyi günler,
İnovasyondan bahsetmem gerekiyor; bu yüzden söze oldukça inovasyonsuz bir şekilde, bir alıntıyla başlayacağım.
“Özellikle gelecek söz konusu olduğunda öngörüde bulunmak çok zordur” demiş Niels Bohr. Bizim sektörde ise bunu her gün yapmaya çalışıyoruz. Kimi zaman daha iyi, kimi zaman daha kötü sonuçlarla.
Ekibimiz son birkaç aydır tek bir temel amacı olan bir çözüm üzerinde çalışıyor: işleri düzenlemek ve anlamlı hâle getirmek. Çünkü elimizde fazlasıyla bilgi var; peki ya kalite? Ya kullanılabilirlik? Ya bütün bunları yönetmek zorunda olan insanlar?
Sırf adı “yeni” olsun diye bir şey yaratmak istemedik. Günlük çalışmayı gerçekten kolaylaştırmayı hedefledik. Bugün size göstermek istediğimiz şey tam olarak bu.
Ama başlamadan önce ekibime teşekkür etmek istiyorum. Yalnızca harcadıkları saatler için değil, daha önemli bir şey için: Herkes “iyi olacak” derken “bu çalışmıyor” deme cesaretini gösterdikleri için.
Çünkü inovasyon yalnızca harika fikirlerden ibaret değildir; birilerinin göze alması gereken çok sayıda hatayı da beraberinde getirir.
Şimdi gelelim asıl konuya.
Özet
- Konuşma, topluluk karşısında sunulmak üzere hazırlanan sözlü bir anlatım türüdür.
- Konuşma yazma sanatı, temel kurallara dikkat edilerek kişinin kendi kendine öğrenebileceği bir beceridir.
- İyi bir konuşma; ilgi çekici bir başlıktan, etkili bir girişten, mantıklı bir gelişme bölümünden ve anlatımı özetleyen bir sonuçtan oluşmalıdır.
Yorumunuz eklendi ve onay bekliyor.
Bir yanıt yazın